آسفکسی یا خفگی، ناشی از کمبود اکسیژن و نارسایی اکسیژن‌رسانی به بافت‌های بدن است و می‌تواند در هر مرحله از تولد (قبل، حین یا بعد از زایمان) رخ دهد. اقدامات اولیه برای آسفکسی شامل قطع شیردهی در نوزادان مبتلا، تغذیه از طریق لوله، و شروع مجدد شیردهی با نظر پزشک است.
مفاهیم کلیدی و آموزش همگانی آسفکسی: مفهوم آسفکسی:
آسفکسی به وضعیتی گفته میشود که جنین یا نوزاد به دلایل مختلف (مانند مشکلات قبل از زایمان، حین زایمان، یا در دوره نوزادی) دچار کمبود اکسیژن، اختلال در تبادل گازهای تنفسی، و خون‌رسانی ناکافی به اندام‌های بدن میشود. علائم آسفکسی در نوزادان:
علائم در نوزادان شامل کاهش تعداد تنفس و علائم دیگری است که نیاز به مراقبت‌های ویژه دارد.
اقدامات در زمان وقوع آسفکسی نوزاد:
قطع شیردهی: در صورت بروز آسفکسی، نباید به نوزاد شیر داد، زیرا علائم بیماری را تشدید میکند.
تغذیه کمکی: تغذیه ابتدا از طریق لوله و سپس به تدریج از راه دهان انجام میشود.
کمک گرفتن از پرستار: در زمان عدم شیردهی به نوزاد، باید از پرستار نوزاد برای نگهداری، ذخیره، و ذوب شیر کمک گرفته شود.
شروع مجدد شیردهی: پس از اجازه پزشک، می‌توان تغذیه با شیر مادر را از سر گرفت. اهمیت پیشگیری و آموزش:
آموزش همگانی برای شناخت علائم، دلایل، و اقدامات اولیه در مواجهه با آسفکسی اهمیت زیادی دارد تا بتوان در زمان مناسب از شدت عوارض جلوگیری کرد.شرح آسفکسی نوزاد
آسفکسی یا خفگی زمانی ایجاد میشود که جنین یا نوزاد به علت حوادث پیش از ،زایمان در طی زایمان یا در طی دوره نوزادی دچار کمبود اکسیژن ،پیشرونده اختلال در تبادل دی اکسید کربن و اکسیژن و خون رسانی ناکافی به بافتها و ارگانهای بزرگ میشود. مراحل ایجاد آسفکسی
اگر سیستم تنفسی نوزاد متولد شده سالم باشد و هیپوکسی یا کمبود اکسیژن ایجاد شده ،باشد تعداد تنفس نوزاد برای مدت ۲ الی ۳ دقیقه بالا میرود در این مدت زمان ضربان قلب تغییر نمیکند اما با تداوم هیپوکسی یا کمبود ،اکسیژن ضربان قلب به تدریج کاهش یافته و یک آپنه گذرا یا عدم تنفس به مدت ۱/۵ – ۱ دقیقه بروز میکند که با سیانورز یا سیاه شدن نوزاد همراه است.
علل
برخی بیماریهای مادرزادی شامل دیابت یا بیماری قند، فشارخون
بالا
پره اکلامپسی و اکلامپسی یا مسمومیت حاملگی استفاده مادر از الکل و داروهای مخدر و برخی داروها
عفونتهای مادر
کنده شدن ،جفت له شدن یا پیچ خوردن بند ناف بدور گردن در
دوران جنینی
گیرکردن در کانال زایمانی
دفع مکونیوم و ورود به ریه حین تولد
عفونت خون نوزاد
نواقص مادرزادی
مسدود شدن مجرای تنفسی توسط اجسام بیرونی مانند پریدن شیردر گلو
تشنج نوزاد
با پیشرفت هیپوکسی یا کمبود اکسیژن ضربان قلب به کمتر از رسیده نوزاد رنگ پریده شده و برای مدت ۲ تا ۳ دقیقه تنفس وی به شکل تنفسهای غیر طبیعی سطحی و نامنظم با تعداد ۶ تا ۱۰ بار در دقیقه درآمده و در این زمان است که آسیفکسی یا خفگی بروزمی کند. علائم بیماری
بی قراری و افزایش تحریک بیش از حد
اختلال تحمل تغذیه
لرزش و حملات احتمالی قطع تنفس و تشنج
افزایش ترشحات
عکس العمل تون یا کشمندی ماییچهای ضعیف
ناله یا صدای خرخر مانند بازدمی
حرکات پره های بینی و تو کشیده شدن قفسه سینه در زمان تنفس
تعداد بالای تنفس و کبودی پوست
تشخیص
انجام سونوگرافی و تشخیص برخی علل آسفکسی مانند پیچ خوردن بند ناف بدور گردن در دوران جنینی و ... قبل از تولد
معاینه توسط پزشک و مشاهده علایم عوارض آسفیکسی
تشنج
ادم مغز
فلج مغزی
اختلال در یادگیری و رشد
اختلال در عملکرد دستگاههای بدن مانند کلیه ها ، ریه، قلب و .
